DỰ CẢM

By TÓC NGUYỆT

Dự

More...

Niềm rưng rưng suy tưởng - Tác giả NGUYỄN KHẮC THẠCH

By TÓC NGUYỆT

Cám ơn nhà phê bình Nguyễn Khắc Thạch đã viết lời nhận xét về tập thơ Nháp của Ngọc Tuyết
Đã đăng báo Văn nghệ HNV Việt Nam - Ngày 06/03/2010

 NIỀM  RƯNG  RƯNG  SUY  TƯỞNG
Tác giả Nguyễn Khắc Thạch

Vài năm nay tôi rất ngại đọc và tồi tệ hơn rất sợ phải viết một cái gì đó. Song gần đây có người bạn tri giao từ Quy Nhơn gửi tặng tập thơ Nháp của tác giả Ngọc Tuyết với sự trân quý tôi mở đọc thấy lạ thấy vui và thế là "nghiệp chướng" lại đánh thức các quan năng phàm tục trong mình buộc vào "đương sự".

Nói theo khẩu ngữ thời thượng thì đấy là sự thành công đáng kể (và cả đáng nể nữa) của tập thơ. Ít nhất nó cũng đã gây được hiệu ứng tò mò đối với một người đọc đã bị chìm vào vùng "năng lượng tối" như tôi. Quả vậy tôi đã phải ngạc nhiên trước Người đàn bà mút tình yêu bằng lời cầu nguyện để Nghe niềm tin sỏi đá va đập nhau nhọc nhằn rồi ngơ ngác nhìn Sương cúi buồn lên mái ngói màu trăng. Những câu thơ lung linh màu "thi trung hữu họa" đầy gợi cảm gợi mở như thế hẳn còn ẩn hiện trong tập Nháp. Chúng đều được biểu đạt trên hai hệ thống ngôn ngữ ý tượngngôn ngữ suy luận. Sự chắt chiu dung dưỡng các yếu tố đặc trưng tiềm tại cũng như sự kiến chiếu truy cập các yếu tố truyền thống cách tân tân hình thức...được bức xạ qua những nỗi niềm trinh bạch của chủ thể đã mặc định một phong cách thơ Ngọc Tuyết. Dù có gặp Lão Tử ngáng đường với "Đạo ngữ" Danh khả danh phi thường danh thì  cũng xin đứng lại bên lề vô vi mạo muội gọi tên giọng thơ riêng này là niềm rưng rưng suy tưởng. Sự suy tưởng của thi sĩ của cơ chế sáng tạo bao giờ cũng vượt ra ngoài trường lực của tri thức thường nghiệm và tư duy lượng đoán. Mặc nhiên khi nhận ra Chân giá trị cuộc sống mơ hồ thì cái tôi bản ngã lại Cố rướn mình chụp bắt các khả năng chưa tới. Ở đây tác giả không chỉ tự bạch mà còn "vạch áo xem lưng" trạng thái sống của con người. Con người ta nói chung không mấy ai sống đúng nghĩa với cuộc sống mà phần lớn đều đang "thả mồi bắt bóng" đang bước vô tình qua cuộc sống bằng những hoài niệm miền dĩ vãng và mơ mộng phía mai sau. Một cách nói khác họ cũng đang sống cùng thực tại đấy nhưng lại sống nháp sống với những giấc mơ rỗng. Có lẽ ý thức được điều đó (hoặc nhờ sự ám thị của vô thức) nên người nghệ sĩ sáng tạo đã rốt ráo vượt qua nó bằng độc chiêu Tôi thổi tôi qua tôi. Tôi thổi tôi qua tôi hay sự lột xác vượt lên bản ngã buông bỏ bản ngã là bước đi linh thiêng minh triết trong giới hạn đời người. Ở đấy người ta có thể đi mà cũng có thể về. Đi hay về trong cảnh giới vô ngã vốn chỉ một mà thôi. Vô ngã cũng chính là nền tảng mà triết thuyết về chân lý Tam đế : Không - Giả - Trung của đạo Phật dựng lên trên đó. Ngược dòng lịch sử các công trình nghệ thuật kì vĩ đầu tiên của nhân loại đều khởi nguồn từ tôn giáo và nó mang tính vô ngã. Nghệ thuật vô ngã phát triển rực rỡ trong hào quang ngự trị của thần quyền. Chỉ khi con người rấp ranh khẳng định cái tôi mơ hồ của mình trước vũ trụ thì nghệ thuật bản ngã mới hiển lộ chân tướng của nó. Trên thực tế nền văn nghệ thời nào cũng có sự đồng hành của các trường phái các loại hình các cấp độ nghệ thuật kể cả những tác phẩm chất lượng kém cõi không thể dự phần vào mâm chiếu nào. Loại văn nghệ phẩm này chỉ nhằm thỏa mãn nhu cầu của những vọng niệm hớn háo lạc loài. Song chúng vẫn bình đẳng với nghệ thuật bản ngã và nghệ thuật vô ngã trong cùng một không gian nhưng chiếu theo trục thời gian thì loại này chỉ tồn tại trên bình diện đồng đại còn lịch đại thì không. Bởi lẽ quy luật đào thải là sự sàng lọc nghiệt ngã vô tình và phi vụ lợi.

Thơ Ngọc Tuyết thuộc cấp độ nghệ thuật bản ngã đã lắc lư tận cùng biên độ của nó nhưng vẫn không cập bến bờ vô ngã vì những kiết sử ngôn từ. Sự trói buộc sai khiến của quan niệm thơ là nghệ thuật ngôn từ không buông tha cho bất cứ một ai sùng kính nó. Những cây bút tiên phong và cực đoan trong thi phái Thơ ngôn ngữ luôn bị dính mắc vào sự tĩnh chỉ hữu lậu của mê lộ xác chữ. Ngôn ngữ vốn là phương tiện tục lụy mà câu lưu làm mục đích thi ca thì quả là điều sang đoạt phủ phàng của trò chơi chữ. Phải chăng do sự sai biệt và tính lắt léo của ngôn ngữ mà Đức Phật đã từng cảnh báo rằng giáo lý của Ngài chỉ là phương tiện chứ không phải mục đíchngón tay chỉ trăng chứ không phải mặt trăng? Cái ngón tay (phương tiện) thì dễ thấy nhưng cái mặt trăng (mục đich) ấy ở đâu? Cũng ở chính ngay trong ngôn ngữ trong cái gọi là ý tại ngôn ngoại. Nghiệt vậy sự chân thành hay gian dối sự thành danh hay bại hoại trong thơ cũng đều ở chỗ này. Và từ Trong cơn co thắt vũ trụ Ngọc Tuyết đã Giải mã câu thơ liếm mép bờ siêu thực. Giải mã câu thơ cũng có nghĩa giải kết ngôn từ - thơ là sự giải kết ngôn từ viên dung ngôn từ vào những Cấu trúc nhỏ chảy qua trong trí nhớ ngôi biệt thự. Ở đấy nó lấp lánh bập bùng ngữ nghĩa. Ngôn ngữ thơ là ngôn ngữ lửa vừa đốt cháy vừa soi sáng.

Nhìn từ góc độ đề tài trên văn bản thì âm hưởng chủ lưu của tập Nháp vẫn là người đàn bà. Song người đàn bà ở đây không thuộc mô tip thân phận nỉ non hoặc khí phách anh hùng hay công dung ngôn hạnh mà là người đàn bà trong khắc khoải đợi chờ khắc khoải yêu thương. Với tâm thức dâng hiến nồng nàn Em chết tự nguyện vào mối hoài cảm sâu kín anh tưởng chừng như "khả thi" nhưng đâu dễ dàng gì đối với người phụ nữ luôn phải "nháp" trong các quan hệ tương thuộc với xã hội với gia đình. May thay còn nhận ra con đường "tiểu ngạch" nội tâm để trốn chạy những ngỗn ngang ám ảnh bằng lời trần tình trên trang viết rồi hỗn hễn thốt lên:

                                   Người yêu dấu ơi
                                   Serenade  mùa thu kì diệu dâng người
Người đàn bà ấy cũng chính là tác giả là Ngọc Tuyết. Vâng một Ngọc Tuyết thi sĩ một Ngọc Tuyết thựcảo một Ngọc Tuyết đa mang mang khát vọng bước qua chính mình qua đường biên đời thực qua bờ bên kia...trong những mặc ước hân hoan nhức nhối của thế giới ngôn từ.

                                                                 Hà Nội 19-12-09

                                                           NGUYỄN KHẮC THẠCH

More...

"Nháp" và sự khám phá bản thể của con người- Võ Tấn Cường

By TÓC NGUYỆT

Cám ơn nhà phê bình Võ Tấn Cường đã viết lời bình cho tập thơ Nháp của Ngọc Tuyết
Bài viết đã đăng trên Tạp chí Văn nghệ Bình Định - Số 82. 83 - Xuân Canh Dần 2010

"Nháp" và sự khám phá bản thể của con người - Võ Tấn Cường

(Đọc tập thơ: "Nháp" của Ngọc Tuyết Nhà xuất bản Thanh Niên năm 2009)

Thế giới hiện đại đầy rẫy sự xô bồ và hỗn tạp. Trong hành trình miên man hướng về tương lai bản thể con người dễ bị lãng quên và chìm khuất. Ngày buồn. Đọc tập thơ: "Nháp" của nhà thơ Ngọc Tuyết tôi bắt gặp những câu thơ ám ảnh khuấy đảo tâm trí khiến hồn tôi tỉnh thức. Tôi cảm nhận được bản thể của nhà thơ hiện hữu trong từng câu thơ với những hình tượng thơ lạ lẫm và độc đáo. Tôi chợt nhận ra bản thể của chính mình bị lấm lem cát bụi nhân thế.

Thơ của Ngọc Tuyết là thơ của sự bùng vỡ pha lê sự say đắm của men rượu và sự cháy bỏng của ngọn lửa trắng. Ngôn ngữ thơ của chị như pháo hoa ngũ sắc ẩn chứa mọi cung bậc sắc thái biểu cảm hướng về chiều sâu tâm tưởng của con người.

Theo cái nhìn của nhà thơ Ngọc Tuyết tình yêu giúp con người tự khám phá chính mình nhưng những cuộc tình cũng chỉ là "bản nháp" để con người tự hoàn thiện. Những khoảnh khắc sáng tạo cũng là "bản nháp" để con người vươn tới cái đẹp. Cuộc đời con người chính là bản nháp của tạo hóa và bản chính của đời người là do mỗi người tự "vẽ" lên bằng sinh mệnh của đời người:

"Vạch nét chì lên vầng trăng 16

Nháp

Những cuộc tình lên trang giấy

Tẩy-xóa

Rách lòng trang giấy trắng"

(Nháp)


Chất hiện sinh đậm đặc trong từng câu thơ và mỗi bài thơ của nhà thơ Ngọc Tuyết. Thơ của Ngọc Tuyết ẩn chứa sự thăng hoa cháy bỏng của cảm xúc sự tan chảy của trí tuệ tan hòa vào nỗi đau và sự trải nghiệm sâu sắc về thân phận con người và cuộc đời:

"Em hồi quang từ phế tích

Vô cực run dựng đồi ngực trẻ

Mụ mị bàn tay

Rờ rẫm tâm tư khát cháy

Tẩm độc môi tình

Em chết tự nguyện vào mối hoài cảm sâu kín

Anh"

(Vũ điệu sói)

"Trong cơn co thắt vũ trụ

Em không biết dừng

Tình yêu xoay theo chiều hấp lực từ hai phía

Bữa tiệc đời người lấm lét đãi nhau"

(Trong cơn co thắt vũ trụ)


Tư duy thơ của nhà thơ Ngọc Tuyết khỏe khoắn và đa chiều ngôn ngữ thơ của chị hướng về những khoảng lặng chập chờn giữa mê và tỉnh giữa dại và khôn giữa bóng tối và ánh sáng. Ngôn ngữ thơ của Ngọc Tuyết thường không biểu cảm trực tiếp mà hướng vào chiều sâu của hình tượng thơ tạo nên sự lay động ám ảnh tâm trí của người đọc:

"Anh nợ mùa thu một chiếc lá

Ủ vàng trăng em"

(Tạ tội với nồng nàn)

Nhiều câu thơ của Ngọc Tuyết sắc lạnh như lưỡi dao mổ. Thơ của chị giống như sự "giải phẫu" nội tâm dễ làm người yếu bóng vía hoảng sợ:


"Khi cái lưỡi đột nhiên biến mất

Cái lưỡi khác mọc lên

Không xương

Lắt léo

Nghe niềm tin sỏi đá va đập nhau nhọc nhằn"

(Cuộc người)


Hành trình của nhà thơ chính là sự khám phá và thể hiện bản thể của con người trong cõi mông lung và bất an đầy biến động của vũ trụ. Bài thơ ra đời như sự chiếu rọi của bản thể vào thế giới thẳm sâu của ngôn từ. Nhà thơ ký mã những mảnh vỡ của ký ức và khát vọng về cái đẹp vào hình tượng của bài thơ. Thơ của nhà thơ Ngọc Tuyết chính là thơ của sự khám phá bản thể. Đọc thơ chị người đọc tự soi rọi vào nội tâm để tỉnh thức và khám phá con người thẳm sâu của chính mình.


Tháng 01-2010
V.T.C

More...